Vật liệu chống cháy trong xây dựng là những vật liệu đặc biệt được thiết kế và sản xuất với mục đích ngăn chặn hoặc làm chậm sự lan truyền của lửa và khói trong các công trình xây dựng.
Những vật liệu này có khả năng chịu nhiệt cao, duy trì tính toàn vẹn cấu trúc trong điều kiện cháy và thường được sử dụng để bảo vệ các kết cấu chính của tòa nhà. Từ đó tăng cường an toàn cho người sử dụng và hạn chế thiệt hại do hỏa hoạn gây ra.
Theo thống kê của Cục Phòng cháy Chữa cháy và Cứu nạn Cứu hộ Việt Nam, trong năm 2023, đã xảy ra hơn 2.000 vụ cháy tại các khu dân cư và công trình xây dựng, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng. Việc sử dụng vật liệu chống cháy phù hợp có thể giảm thiểu đáng kể rủi ro và mức độ thiệt hại do hỏa hoạn.
Ngày nay có rất nhiều vật liệu chống cháy dùng trong xây dựng, nhưng phổ biến nhất vẫn là các loại:
Mỗi loại có đặc tính, ứng dụng khác nhau. Bạn cần xác định rõ yêu cầu chống cháy, ưu tiên vật liệu thân thiện, tính toán chi phí,… để lựa chọn vật liệu phù hợp và đúng tiêu chuẩn với công trình.
Theo dõi bài viết để có thêm nhiều thông tin hữu ích về vật liệu chống cháy nhé.

Top các vật liệu chống cháy phổ biến trong xây dựng
Vật liệu xây dựng chống cháy (fire-resistant construction materials) là những vật liệu có khả năng chịu được sự tác động của lửa và nhiệt trong một khoảng thời gian nhất định mà không bị biến dạng, nứt vỡ, hoặc sụp đổ. Các vật liệu này thường có tính chất cách nhiệt, không dễ bắt lửa, và giúp hạn chế sự lan truyền của đám cháy.
Vật liệu chống cháy đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn cháy nổ cho công trình, giúp ngăn chặn sự lan truyền của lửa, duy trì sự ổn định của kết cấu và hạn chế thiệt hại.
Khi hỏa hoạn xảy ra, các vật liệu này giúp:
Theo số liệu thống kê, việc sử dụng vật liệu chống cháy trong xây dựng có thể giảm 60-80% nguy cơ thiệt hại nghiêm trọng do hỏa hoạn gây ra, và tăng thời gian sơ tán lên 2-3 lần.
Các vật liệu chống cháy phổ biến nhất trong xây dựng bao gồm: tấm cách nhiệt chống cháy CERARL, tấm thạch cao chống cháy, bông thủy tinh cách nhiệt, bê tông chống cháy, kính chống cháy, gỗ nhân tạo chống cháy, giấy tổ ong (Honeycomb), sơn chống cháy, panel chống cháy.
Tấm cách nhiệt chống cháy CERARL là một sản phẩm tiên tiến trong lĩnh vực vật liệu chống cháy. Tấm CERARL được cấu tạo từ sợi gốm chịu nhiệt cao, có khả năng chịu được nhiệt độ lên đến 1200°C mà không bị biến dạng hoặc phân hủy. Đặc tính này giúp nó trở thành một rào cản hiệu quả trong việc ngăn chặn sự lan truyền của lửa và khói.
Cấu trúc vi mô của tấm CERARL bao gồm các sợi gốm đan xen chặt chẽ, tạo nên một mạng lưới phức tạp có khả năng cách nhiệt và chống cháy vượt trội. Khi tiếp xúc với lửa, tấm CERARL sẽ tạo ra một lớp cách ly bảo vệ, giúp làm chậm quá trình truyền nhiệt và ngăn chặn sự lan rộng của đám cháy.

Tấm cách nhiệt chống cháy CERARL thi công trong phòng bếp
Ứng dụng của tấm CERARL trong xây dựng rất đa dạng, bao gồm:
Theo thống kê, việc sử dụng tấm CERARL có thể kéo dài thời gian chống cháy lên đến 4 giờ trong một số trường hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác cứu hộ và di tản trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn.
Tấm thạch cao chống cháy được sản xuất bằng cách trộn thạch cao với các chất phụ gia chống cháy, tạo nên một sản phẩm có khả năng chịu nhiệt tốt và chống lại sự lan truyền của lửa.
Khi tiếp xúc với nhiệt độ cao, tấm thạch cao chống cháy sẽ trải qua quá trình calcination, trong đó nước kết tinh trong thạch cao sẽ bay hơi, hấp thụ một lượng lớn nhiệt và làm chậm quá trình truyền nhiệt. Đặc tính này giúp tấm thạch cao chống cháy có thể duy trì tính toàn vẹn cấu trúc trong thời gian dài khi tiếp xúc với lửa, thường là từ 30 phút đến 4 giờ tùy thuộc vào độ dày và cấu tạo của tấm.

Tấm thạch cao chống cháy
Ứng dụng chính của tấm thạch cao chống cháy bao gồm:
Theo nghiên cứu, việc sử dụng tấm thạch cao chống cháy có thể giảm tới 60% nguy cơ sập đổ kết cấu trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn, đồng thời tăng thời gian di tản lên đến 2 lần so với các vật liệu thông thường.
Bông thủy tinh cách nhiệt là một vật liệu sợi khoáng có khả năng chịu nhiệt tốt, được sử dụng rộng rãi trong xây dựng để cách nhiệt, cách âm và chống cháy lan.
Bông thủy tinh được sản xuất từ cát silic, đá vôi và các khoáng chất khác, được nung chảy ở nhiệt độ cao và sau đó được kéo sợi tạo thành một cấu trúc xốp với nhiều không khí bên trong.
Đặc tính chống cháy của bông thủy tinh xuất phát từ cấu trúc vật lý và thành phần hóa học của nó:

Bông thủy tinh cách nhiệt
Ứng dụng của bông thủy tinh cách nhiệt trong xây dựng bao gồm:
Theo các nghiên cứu, việc sử dụng bông thủy tinh cách nhiệt có thể giảm đến 70% lượng nhiệt truyền qua kết cấu, đồng thời kéo dài thời gian chống cháy lên đến 2 giờ đối với một số cấu kiện xây dựng.
Bê tông chống cháy, chịu lửa là một loại bê tông đặc biệt được thiết kế để duy trì tính toàn vẹn cấu trúc và khả năng chịu lực trong điều kiện nhiệt độ cao. Bê tông chống cháy được tạo ra bằng cách bổ sung các phụ gia đặc biệt và sử dụng các loại cốt liệu chịu nhiệt vào hỗn hợp bê tông thông thường.
Các đặc tính chính của bê tông chống cháy bao gồm:

Bê tông chống cháy, chịu lửa
Ứng dụng của bê tông chống cháy trong xây dựng bao gồm:
Theo các thử nghiệm, bê tông chống cháy có thể duy trì khả năng chịu lực lên đến 4 giờ trong điều kiện cháy tiêu chuẩn, giúp tăng cường đáng kể an toàn cho công trình và người sử dụng.
Gạch mát chống cháy là một loại vật liệu xây dựng đặc biệt được sản xuất từ các nguyên liệu chịu lửa như samot, corundum và các khoáng chất chịu nhiệt khác.
Gạch mát chống cháy có khả năng chịu được nhiệt độ cực cao, thường lên đến 1600°C hoặc cao hơn, mà vẫn duy trì được tính ổn định về kích thước và độ bền cơ học.
Thành phần của gạch mát chống cháy là khoáng chất chịu nhiệt cao như alumina (Al2O3) và silica (SiO2). Cấu trúc vi mô đặc biệt này giúp giảm thiểu sự dẫn nhiệt, duy trì tính toàn vẹn trong điều kiện nhiệt độ thay đổi đột ngột.

Gạch mát chống cháy
Ứng dụng chính của gạch mát chống cháy bao gồm:
Theo các nghiên cứu, gạch mát chống cháy có thể giảm đến 80% lượng nhiệt truyền qua so với gạch thông thường, đồng thời có tuổi thọ sử dụng lên đến 20 năm trong các điều kiện nhiệt độ cao.
Kính chống cháy là một loại kính đặc biệt được thiết kế để duy trì tính toàn vẹn và khả năng cách nhiệt trong điều kiện cháy. Kính chống cháy thường được sản xuất bằng cách kết hợp nhiều lớp kính với các lớp gel chống cháy hoặc vật liệu trung gian đặc biệt giữa các lớp kính.
Khi tiếp xúc với nhiệt độ cao, kính chống cháy sẽ trải qua quá trình biến đổi:

Kính chống cháy
Ứng dụng chính của kính chống cháy bao gồm:
Theo các tiêu chuẩn quốc tế, kính chống cháy có thể duy trì tính toàn vẹn và cách nhiệt từ 30 phút đến 120 phút tùy thuộc vào loại kính và cấu tạo cụ thể.
Gỗ nhân tạo chống cháy được sản xuất bằng cách xử lý gỗ công nghiệp với các hóa chất chống cháy đặc biệt, thường là các hợp chất chứa phospho hoặc nitrogen.
Đặc tính chống cháy của gỗ nhân tạo này bao gồm:

Gỗ nhân tạo chống cháy
Ứng dụng của gỗ nhân tạo chống cháy trong xây dựng bao gồm:
Theo các thử nghiệm, gỗ nhân tạo chống cháy có thể giảm đến 75% tốc độ lan truyền ngọn lửa so với gỗ tự nhiên không xử lý, đồng thời tăng thời gian chống cháy lên đến 30 phút trong một số trường hợp.
Giấy tổ ong (honeycomb) là một loại vật liệu composite nhẹ có cấu trúc đặc biệt giống như tổ ong của ong mật, được sản xuất bằng cách tạo ra một cấu trúc lõi tổ ong từ giấy hoặc carton đã được xử lý chống cháy, sau đó được bọc bên ngoài bằng các lớp vật liệu chống cháy khác như tấm thạch cao hoặc tấm kim loại.
Giấy tổ ong có khả năng cách nhiệt cao nhờ cấu trúc đa lớp và không khí bên trong. Mặc dù trọng lượng nhẹ nhưng có độ cứng và độ bền cao, thành phần có chất phụ gia nên có khả năng chống cháy lan hiệu quả.

Giấy tổ ong (Honeycomb)
Ứng dụng chính của giấy tổ ong trong xây dựng bao gồm:
Theo các nghiên cứu, vách ngăn làm từ giấy tổ ong chống cháy có thể đạt khả năng chống cháy lên đến 60 phút theo tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời giảm trọng lượng kết cấu đến 70% so với các vật liệu truyền thống.
Sơn chống cháy là một loại lớp phủ đặc biệt được thiết kế để bảo vệ bề mặt vật liệu khỏi tác động của lửa và nhiệt. Sơn chống cháy thường chứa các thành phần hoạt tính như graphit nở, phosphat amoni và các hợp chất halogen hữu cơ, có khả năng tạo ra một lớp cách nhiệt khi tiếp xúc với nhiệt độ cao.
Cơ chế hoạt động của sơn chống cháy: Khi tiếp xúc với nhiệt, sơn sẽ nở ra tạo thành một lớp bọt cách nhiệt, lớp bọt này có thể nở lên đến 100 lần chiều dày ban đầu và lớp cách nhiệt giúp làm chậm quá trình truyền nhiệt vào bề mặt được bảo vệ.

Sơn chống cháy
Ứng dụng của sơn chống cháy trong xây dựng bao gồm:
Theo các thử nghiệm, sơn chống cháy có thể kéo dài thời gian chống cháy cho kết cấu thép lên đến 120 phút, giúp tăng cường đáng kể an toàn cho công trình trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn.
Panel chống cháy thường được cấu tạo từ nhiều lớp vật liệu khác nhau, bao gồm lõi cách nhiệt và các lớp vỏ bọc chống cháy, tạo nên một sản phẩm có khả năng chống cháy toàn diện.
Đặc tính chống cháy của panel composite là khả năng cách nhiệt cao (nhờ lõi cách nhiệt đặc biệt) và chống lan truyền lửa – khói hiệu quả.

Panel chống cháy
Ứng dụng chính của panel chống cháy trong xây dựng bao gồm:
Theo các tiêu chuẩn quốc tế, panel chống cháy có thể đạt khả năng chống cháy từ 60 đến 240 phút tùy thuộc vào cấu tạo và độ dày của panel.
Để lựa chọn vật liệu chống cháy phù hợp và hiệu quả, cần xác định đúng yêu cầu chống cháy, ưu tiên vật liệu thân thiện, tính toán chi phí, lắp đặt – bảo dưỡng đúng cách, lựa chọn vật liệu phù hợp và đúng tiêu chuẩn với công trình. Đặc biệt, kết hợp nhiều phương pháp để nhân đôi hiệu quả là điều tất yếu.
Vật liệu chống cháy thụ động (như tấm thạch cao, bông thủy tinh) hoạt động liên tục mà không cần kích hoạt. Vật liệu chống cháy chủ động (như hệ thống phun nước tự động) cần được kích hoạt khi phát hiện cháy. Vật liệu thụ động thường có chi phí bảo trì thấp hơn và độ tin cậy cao hơn.
Có, một số vật liệu tái chế như sợi cellulose từ giấy báo cũ hoặc bã mía có thể được xử lý với chất chống cháy để tạo ra vật liệu cách nhiệt và chống cháy hiệu quả. Ví dụ, vật liệu cách nhiệt từ bã mía có thể đạt khả năng chống cháy lên đến 60 phút.
Để đảm bảo hiệu quả lâu dài, cần thực hiện kiểm tra định kỳ (thường là 6-12 tháng/lần), bảo trì đúng cách, và thay thế khi cần thiết. Đối với sơn chống cháy, nên kiểm tra độ dày lớp sơn mỗi 3-5 năm để đảm bảo hiệu quả bảo vệ.
Để đảm bảo tính tương thích, cần:
Sơn chống cháy có tác dụng quan trọng đối với công trình nhà ở như sau:
Là địa chỉ cung cấp vật liệu sơn chất lượng chính hãng với giá tốt Khối Lập Phương là đơn vị cung cấp sơn chống cháy, sơn chịu nhiệt chất lượng, hiệu quả cao tại TP.HCM.
Tại Khối Lập Phương có đa dạng các loại sơn chống cháy như sơn chống cháy FireGuard, sơn chống cháy siêu cao cấp Kova Nano Fire Resistant,… với giá thành ưu đãi.
Mua hàng tại Khối Lập Phương, khách hàng nhận được:
Hiểu được tầm quan trọng của sơn chống cháy trong bảo vệ công trình, Khối Lập Phương cam kết mang đến cho khách hàng nhiều giải pháp tối ưu và hiệu quả. Mọi thắc mắc, liên hệ ngay với chúng tôi để được hỗ trợ.