Sơn Gốc Dầu: Các Loại, Ưu Nhược Điểm & Ứng Dụng

Sơn gốc dầu (sơn dầu) là loại sơn sử dụng dầu hoặc nhựa alkyd làm chất tạo màng chính. Sơn gốc dầu gồm 2 loại chính: Sơn gốc dầu Alkyd và sơn gốc dầu Epoxy.

Được ra đời vào thế kỉ 19, sơn gốc dầu đã trở thành lựa chọn phổ biến trong nhiều công trình xây dựng và ứng dụng công nghiệp nhờ độ bền cao, khả năng chịu nhiệt, chống thấm nước và chống ăn mòn tốt. Hơn nữa, sơn còn có bề mặt thẩm mỹ bóng kính và khả năng bám dính tốt trên nhiều loại vật liệu, kể cả bề mặt đã sơn nước.

Theo số liệu từ Grand View Research, thị trường sơn gốc dầu toàn cầu đạt giá trị 21,6 tỷ USD vào năm 2020 và dự kiến tăng trưởng với CAGR 4,5% trong giai đoạn 2021-2028.

Tuy nhiên bạn cũng nên cân nhắc khi sử dụng sơn gốc dầu vì loại sơn này khô tương đối lâu, mùi nồng độc, khó thi công và vệ sinh. Giá thành sơn gốc dầu cũng tương đối cao so với các dòng sơn gốc nước. Hơn nữa, độ phủ, che phủ của sơn không sánh bằng sơn nước.

Sơn gốc dầu được ứng dụng nhiều trong đời sống, dùng để bảo vệ, trang trí bề mặt kim loại, bê tông, gỗ nội ngoại thất và trong công nghiệp.

Để hiểu rõ hơn về sơn gốc dầu: khái niệm, phân loại, đặc điểm và ứng dụng, cùng khám phá qua bài viết sau nhé!

Sơn Gốc Dầu: Các Loại, Ưu Nhược Điểm & Ứng Dụng

Sơn Gốc Dầu Là Gì?

Sơn gốc dầu là loại sơn sử dụng dầu thực vật hoặc dầu khoáng, kết hợp với nhựa tổng hợp (thường là alkyd) làm chất tạo màng. Sơn gốc dầu ra đời vào thế kỉ 19, khi nhựa alkyd được phát minh và sử dụng để cải thiện tính năng của sơn dầu truyền thống. Trải qua nhiều thập kỷ, công thức và quy trình sản xuất sơn gốc dầu đã được cải tiến để nâng cao chất lượng, độ bền và tính thẩm mỹ.

Sơn gốc dầu bao gồm 4 thành phần chính: chất tạo màng (nhựa alkyd), dung môi hữu cơ, bột màu (pigment) và các phụ gia.

• Nhựa alkyd là thành phần quan trọng nhất, quyết định đến khả năng tạo màng, độ bóng và độ bền của lớp sơn.
• Dung môi hữu cơ giúp hòa tan nhựa alkyd và điều chỉnh độ loãng của sơn.
• Bột màu tạo màu sắc và độ che phủ.
• Các phụ gia cải thiện tính năng như khả năng chống nấm mốc, chống tia UV.

Có Những Loại Sơn Gốc Dầu Nào?

Sơn gốc dầu gồm 2 loại chính: Sơn gốc dầu Alkyd, sơn gốc dầu Epoxy.

Sơn gốc dầu Alkyd

Sơn gốc dầu Alkyd là loại sơn một thành phần có thành phần chính là nhựa alkyd – hợp chất hóa học có nguồn gốc từ dầu thực vật tự nhiên. Nhựa alkyd chiếm khoảng 50% thành phần của sơn, ngoài ra còn có bột màu, bột phụ trợ, phụ gia và dung môi.

• Ưu điểm: Giá thành phải chăng, dễ thi công, độ bền màu và độ bóng tốt, khả năng chống ăn mòn (đặc biệt là cho kim loại).
• Nhược điểm: Thời gian khô lâu hơn so với các loại sơn khác, có mùi dung môi mạnh, độ bền với thời tiết khắc nghiệt không cao bằng một số loại sơn chuyên dụng.

Hiện tại, sơn Alkyd được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực từ dân dụng đến công nghiệp như sơn trang trí và bảo vệ, sơn lót chống gỉ…

Sản phẩm sơn gốc dầu Alkyd của thương hiệu Nippon

Sơn gốc dầu Epoxy

Sơn gốc dầu Epoxy là loại sơn hai thành phần sử dụng dung môi hữu cơ, gồm nhựa epoxy và chất đóng rắn. Khi trộn hai thành phần này với nhau theo tỷ lệ nhất định, chúng sẽ tạo ra một lớp màng sơn cứng, bóng và bền.

• Ưu điểm: Độ bám dính tuyệt vời, khả năng chống hóa chất, chống mài mòn, chống thấm nước và chịu lực tốt.
• Nhược điểm: Thi công phức tạp hơn, yêu cầu kỹ thuật cao, giá thành cao.

Sơn Epoxy dùng để sơn sàn bê tông, sơn chống thấm, chống ăn mòn, sơn bảo vệ và trang trí cho sàn gỗ, kim loại…

Sản phẩm sơn gốc dầu Epoxy của thương hiệu Joton

Sơn Gốc Dầu Có Ưu Điểm Gì?

Sơn gốc dầu có nhiều ưu điểm vượt trội về độ bền, khả năng chịu nhiệt, chống thấm nước, chống ăn mòn tốt và độ bóng cao. Sơn có khả năng bám dính trên nhiều bề mặt vật liệu, thậm chí các bề mặt đã sơn sơn nước.

• Độ bền cao: Sơn gốc dầu tạo thành màng sơn cứng, bám dính chắc và có khả năng chống chịu tác động cơ học, thời tiết tốt. Tuổi thọ trung bình của lớp sơn dầu từ 5-10 năm, cao hơn nhiều so với sơn nước (2-5 năm). Màng sơn dầu giữ được độ bóng và bền màu theo thời gian.
• Chịu nhiệt tốt: Một số loại sơn gốc dầu chuyên dụng có khả năng chịu nhiệt độ cao từ 120-150°C, phù hợp cho các bề mặt tiếp xúc nhiệt như ống xả, lò, động cơ.
• Chống thấm nước và chống ăn mòn hiệu quả: Màng sơn dầu có tính kị nước, ngăn chặn hiệu quả sự xâm nhập của hơi ẩm và các tác nhân ăn mòn gây hư hỏng bề mặt kim loại, bê tông. Giúp bảo vệ tối ưu công trình khỏi các hiện tượng ẩm mốc, rỉ sét.
• Tạo bề mặt bóng, cứng và dễ lau chùi: Màng sơn dầu có độ bóng và cứng cao, tăng tính thẩm mỹ và dễ vệ sinh hơn sơn mờ. Bề mặt sơn giữ được độ bóng sáng, chống bám bẩn và bền màu theo thời gian.
• Bám dính tốt trên nhiều vật liệu: Sơn dầu có độ bám dính cao trên gỗ, kim loại, bê tông, gạch đá mà không cần lớp lót đặc biệt. Khả năng bám dính của sơn gốc dầu tốt hơn sơn gốc nước.
• Có thể sơn trực tiếp lên bề mặt đã sơn sơn nước: Sơn dầu có thể phủ trực tiếp lên lớp sơn nước cũ nếu bề mặt còn tốt, tiết kiệm thời gian và chi phí so với sơn lại hoàn toàn.

Sơn gốc dầu có độ bền, khả năng chịu nhiệt, chống thấm nước, chống ăn mòn tốt

Sơn Gốc Dầu Có Nhược Điểm Gì?

Sơn gốc dầu có thời gian khô lâu, mùi độc hại, khó thi công và vệ sinh. Hơn nữa, giá của dòng sơn này cũng cao hơn so với sơn nước nhưng mức độ che phủ lại kém hơn.

• Thời gian khô và đóng rắn lâu: Sơn gốc dầu cần thời gian khô và đóng rắn lâu hơn nhiều so với sơn gốc nước, thường từ 6-8 giờ cho mỗi lớp sơn. Quá trình thi công sơn dầu đòi hỏi thời gian chờ đợi giữa các lớp sơn kéo dài hơn, làm giảm tiến độ công việc.
• Mùi sơn nồng và độc hại: Sơn dầu chứa dung môi hữu cơ như Thinner (dầu thông), White spirit có mùi rất nồng và gây khó chịu. Hơi dung môi từ sơn dầu có thể gây đau đầu, chóng mặt, buồn nôn cho người thi công nếu hít phải nhiều. Dung môi trong sơn dầu dễ gây cháy nổ, độc hại cho sức khỏe và môi trường.
• Dụng cụ thi công khó vệ sinh hơn: Cọ, rulo, dụng cụ dính sơn dầu khó làm sạch hơn so với sơn nước. Phải sử dụng Thinner hoặc dung môi pha sơn để làm sạch dụng cụ, gây tốn kém, mất thời gian và ô nhiễm môi trường hơn.
• Giá thành cao hơn sơn nước: Sơn gốc dầu thường có giá thành cao hơn 20-30% so với sơn gốc nước cùng chủng loại và màu sắc. Chi phí dung môi pha loãng và làm vệ sinh cọ rulo cũng làm tăng tổng chi phí sơn dầu.
• Độ phủ và che phủ kém hơn sơn nước: Sơn gốc dầu đòi hỏi nhiều lớp sơn hơn để đạt độ che phủ hoàn hảo, nhất là với màu sắc tươi sáng. Do đó, với cùng lượng sơn, diện tích bề mặt sơn phủ được của sơn dầu thường kém hơn so với sơn nước.

Sơn gốc dầu có thời gian khô lâu, mùi độc hại, khó thi công và vệ sinh

Ứng Dụng Của Sơn Gốc Dầu

Sơn gốc dầu có ứng dụng rất đa dạng trong việc sơn và bảo vệ các bề mặt kim loại, gỗ, bê tông trong xây dựng, trang trí nội ngoại thất và các lĩnh vực công nghiệp.

Sơn và bảo vệ bề mặt kim loại, gỗ

Sơn gốc dầu được sử dụng rộng rãi để sơn các bề mặt kim loại và gỗ như hàng rào, cửa sổ, đồ nội thất… Màng sơn dầu bám dính tốt, có khả năng chống ăn mòn, chống thấm nước và bảo vệ bề mặt khỏi các tác động của thời tiết.

Lớp sơn lót dầu giúp tăng độ bám dính, che phủ các khuyết điểm của bề mặt và tạo nền tốt cho lớp sơn phủ. Sơn dầu cũng được sử dụng làm lớp sơn phủ hoàn thiện, tạo bề mặt bóng, cứng, bền và chống thấm tốt.

Ứng dụng sơn gốc dầu trên bề mặt gỗ, và kim loại

Sơn trang trí nội thất, ngoại thất

Sơn gốc dầu được sử dụng để sơn trang trí cho các bề mặt nội thất và ngoại thất như tường, trần, cửa, cột, lan can nhờ:

• Sở hữu bề mặt bóng, cứng, dễ lau chùi và có tính thẩm mỹ cao.
• Màng sơn bền màu, giữ được độ bóng lâu dài, phù hợp cho các không gian cần sự sang trọng.

Ứng dụng sơn gốc dầu trong trang trí nội thất, ngoại thất

Sơn chuyên dụng trong công nghiệp

Một loại sơn gốc dầu chuyên dụng được sử dụng trong các ngành công nghiệp là sơn epoxy.

Sơn gốc dầu epoxy trong sơn sàn công nghiệp

Những Câu Hỏi Liên Quan Tới Sơn Gốc Dầu

Sơn gốc dầu có độc hại không?

Sơn gốc dầu chứa dung môi hữu cơ và hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) nên có thể gây độc hại nếu hít phải nhiều hoặc tiếp xúc trực tiếp. Theo quy định của EPA (Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ), hàm lượng VOC trong sơn gốc dầu không được vượt quá 380-450 g/l tùy theo loại sơn.

Sơn gốc dầu có thể sơn trực tiếp lên bề mặt bê tông không?

Sơn gốc dầu không nên sơn trực tiếp lên bề mặt bê tông vì độ kiềm cao của bê tông có thể làm giảm tuổi thọ và độ bám dính của màng sơn. Trước khi sơn, cần xử lý bề mặt bê tông bằng cách: tạo độ nhám bằng axit, quét lớp sơn lót chống kiềm, và để khô hoàn toàn trong 7-10 ngày.

Sơn gốc dầu có thể pha loãng bằng nước được không?

Sơn gốc dầu không thể pha loãng bằng nước mà phải sử dụng dung môi hữu cơ như white spirit, xylene. Tỷ lệ pha loãng phụ thuộc vào phương pháp thi công và độ nhớt của sơn, thông thường từ 5-15% thể tích dung môi. Pha loãng quá nhiều sẽ làm giảm độ che phủ và độ bền của màng sơn.

Sơn gốc dầu có thể dùng cho sàn gỗ không?

Sơn gốc dầu có thể dùng để bảo vệ và trang trí sàn gỗ, đặc biệt là sàn gỗ tự nhiên. Loại sơn gốc dầu phù hợp nhất cho sàn gỗ là sơn mài (varnish) hoặc vecni, có độ bóng cao, khả năng chịu mài mòn và chống thấm nước tốt. Tuy nhiên, sơn gốc dầu khô chậm và có mùi khó chịu hơn so với sơn gốc nước dùng cho sàn gỗ.

Sơn gốc dầu có thể sử dụng cho bề mặt nhựa như tủ bếp, cửa nhựa không?

Sơn gốc dầu thường không được khuyến cáo sử dụng cho bề mặt nhựa vì dung môi hữu cơ trong sơn có thể làm hỏng hoặc làm biến dạng bề mặt nhựa. Thay vào đó, nên sử dụng loại sơn chuyên dụng cho nhựa như sơn gốc nước hoặc sơn gốc dầu đặc biệt có khả năng bám dính trên nhựa.

Sơn gốc dầu có thể bảo quản được bao lâu?

Thời hạn sử dụng của sơn gốc dầu thường từ 2-5 năm tùy theo loại sơn và điều kiện bảo quản. Để bảo quản sơn đúng cách, cần:

• Đậy kín nắp thùng sau mỗi lần sử dụng.
• Bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp.
• Nhiệt độ bảo quản lý tưởng từ 10-30°C.
• Không bảo quản gần thực phẩm, nguồn nước sinh hoạt.
• Đặt xa tầm tay trẻ em và vật nuôi.

Dùng dung môi nào để pha loãng và vệ sinh dụng cụ sơn gốc dầu?

Dung môi thông dụng để pha loãng và vệ sinh dụng cụ sơn gốc dầu là white spirit, xylene, toluene. Có thể thay thế một phần bằng các dung môi ít độc hại hơn như dầu thông, nhưng hiệu quả tẩy rửa sẽ kém hơn. Không nên dùng các dung môi như axeton, cồn để pha loãng sơn gốc dầu vì có thể làm hỏng công thức sơn.

Nên mua sơn ở đâu chính hãng, chất lượng?

Với nhiều năm hoạt động trong nghề, Khối Lập Phương được đông đảo khách hàng tin tưởng lựa chọn khi có nhu cầu mua sơn. Chúng tôi có đầy đủ các loại sơn gốc nước, sơn gốc dầu, sơn chống thấm, sơn lót chống rỉ,… nội ngoại thất từ nhiều thương hiệu danh tiếng như Jotun, Joton, KOVA…

Khối Lập Phương cam kết mang đến thị trường sản phẩm chính hãng, chất lượng – giá tốt. Đơn vị hỗ trợ giao hàng trên toàn quốc, liên hệ để biết thêm chi tiết!